Ochrona uprawy buraka cukrowego nie należy do najłatwiejszych. Mimo niesłabnącej popularności tej uprawy w Polsce plantatorzy mają do dyspozycji coraz mniej środków ochrony. W ciągu ostatnich lat wycofane zostały takie substancje czynne jak desmedifam, chloridazon. W związku z powyższym wiele programów herbicydowych, do których przyzwyczaili się plantatorzy, musi zostać zmodyfikowanych. Innvigo proponuje rozwiązanie polegające na współdziałaniu m.in. substancji czynnych metamitronu, chlopyralid i etofumesatu, które skutecznie eliminuje uciążliwe rdesty, powoje, chwasty rumianowate czy chabra.
Dysponujemy sprawdzonymi wariantami ochrony, a opracowane technologie są pozytywnie oceniane przez plantatorów pod względem skuteczności, a także opłacalności stosowania na polach produkcyjnych.
Walka z chwastami w uprawie buraka jest szczególnym elementem z kilku bardzo istotnych powodów. Liczne oceny na poletkach kontrolnych wskazują iż chwasty mogą powodować straty w plonie buraka sięgające 80%. Siew w szerokie rzędy, niewielkie zagęszczenie roślin, powolne zakrywanie i długi okres wegetacji sprzyjają rozwojowi chwastów. Rekomendowane przez nas technologie ochrony oparte o sprawdzone rozwiązania z powadzeniem są stosowane przez plantatorów buraka cukrowego.
Ochrona uprawy buraka cukrowego nie należy do najłatwiejszych. Mimo niesłabnącej popularności tej uprawy w Polsce plantatorzy mają do dyspozycji coraz mniej środków ochrony.
Dysponujemy sprawdzonymi wariantami ochrony, a opracowane technologie są pozytywnie oceniane przez plantatorów pod względem skuteczności, a także opłacalności stosowania na polach produkcyjnych.
Zabiegi przeciwko chorobom grzybowym w buraku cukrowym, rolnikom jak i doradcom kojarzą się przede wszystkim z chwościkiem buraka. Należy jednak pamiętać, że burak cukrowy narażony jest również na infekcje ze strony innych patogenów, które pogarszają kondycję roślin i mogą powodować straty w plonie, takich jak: brunatna plamistość liści buraka, mączniak prawdziwy buraka . Coraz bardziej ograniczona pula substancji fungicydowych możliwych do stosowania w buraku, przyczynia się do zmniejszenia skuteczności niektórych z nich na patogeny przede wszystkim chwościka buraka. Aby przeciwdziałać powstawaniu odporności, należy rotacyjnie stosować substancje aktywne, lub wybierać do zabiegów preparaty wieloskładnikowe, na przykład azoksystrobinę, difenokonazol, oraz tebukonazol.
Szczególnie polecamy!
Skuteczne opryski na choroby grzybowe w buraku cukrowym
Poznaj nasze fungicydy do zwalczania chorób w buraku cukrowym. W szczególności takie choroby buraka cukrowego jak:
- brunatna plamistość buraka
- mączniak prawdziwy buraka
- chwościk buraka
Burak cukrowy
Skuteczna ochrona fungicydowa buraka cukrowego
Głównym celem ochrony jest jak najdłuższe utrzymanie sprawnego, zdrowego aparatu liściowego, bo to liście wytwarzają cukier gromadzony w korzeniu. Kluczowym agrofagiem jest chwościk buraka (Cercospora beticola) – od ponad dwóch dekad najgroźniejsza choroba liści tej uprawy w Polsce. Program ochrony opieramy na trzech filarach: trafionym terminie zgodnym z progiem szkodliwości, bardzo dobrej jakości aplikacji oraz rotacji mechanizmów działania (FRAC) ograniczającej ryzyko odporności patogenów.
Zasady skuteczności
Działanie zapobiegawcze przewyższa lecznicze
Fungicydy systemiczne (triazole, strobiluryny) najlepiej chronią tkankę jeszcze zdrową – zapobiegają kiełkowaniu zarodników i wnikaniu grzybni. Po rozwiniętej infekcji ich działanie „wyniszczające” jest ograniczone, a utraconej powierzchni asymilacyjnej żaden zabieg nie odbuduje. Dlatego pierwszy zabieg planujemy w oparciu o lustrację i próg, a nie „na oko” w fazie masowego porażenia.
Termin ważniejszy niż „moc” środka
Skuteczność programu zależy przede wszystkim od momentu wejścia w plantację. Zabieg wykonany po przekroczeniu progu ekonomicznej szkodliwości „przecina” rozwój epidemii, zanim choroba obejmie znaczną część rozety. Każdy dzień zwłoki po przekroczeniu progu obniża skuteczność i podnosi ryzyko strat w plonie technologicznym cukru.
Jakość aplikacji decyduje o wyniku
Zwarta rozeta tworzy „cienie” opryskowe, do których ciecz dociera słabo. Liczy się równomierne pokrycie całej rozety: właściwa dawka cieczy (zwykle 200–300 l/ha wg etykiety), dobór rozpylaczy i opryskiwanie średniokropliste, odpowiednia prędkość i unikanie znoszenia. Najlepsza substancja czynna traci, jeśli pokrycie liścia jest nierówne.
Rotacja mechanizmów działania (FRAC)
Powtarzanie tej samej grupy chemicznej w sezonie zwiększa presję selekcyjną na patogen – u Cercospora beticola opisano spadek wrażliwości na strobiluryny (QoI, FRAC 11) i triazole (DMI, FRAC 3). Stabilniej działa program, w którym kolejne zabiegi różnią się mechanizmem, stosuje się rozwiązania wieloskładnikowe, a w razie potrzeby wspomaga preparatami miedziowymi lub siarkowymi.
Biologia i epidemiologia chwościka
Sprawca i objawy
Chwościk buraka wywołuje grzyb Cercospora beticola. Pierwsze objawy pojawiają się na najstarszych liściach zewnętrznego okółka: okrągłe, szare lub jasnobrunatne plamy o średnicy ok. 2–3 mm, otoczone czerwonobrunatną obwódką. W miarę rozwoju plamy zlewają się, liście zasychają, a roślina odbudowuje rozetę kosztem sacharozy zgromadzonej w korzeniu. Przy silnym, niekontrolowanym porażeniu straty w plonie korzeni mogą sięgać 30–50%, dodatkowo spada zawartość cukru i pogarsza się jakość technologiczna.
Warunki rozwoju i źródła infekcji
Choroba przyspiesza w ciepłe i wilgotne sezony: temperatura w dzień 25–30°C, w nocy powyżej 15°C oraz wysoka wilgotność powietrza (powyżej ok. 95%) i długo utrzymująca się wilgoć na liściach. Źródłem zakażenia pierwotnego są porażone resztki pożniwne buraka oraz niezwalczone chwasty z rodziny komosowatych (np. komosa biała) i sąsiadujące buraki ćwikłowe, które bywają „naturalnym sygnalizatorem” pojawu patogenu o ok. tydzień wcześniej niż na plantacji produkcyjnej.
Progi ekonomicznej szkodliwości
Kiedy wykonać pierwszy zabieg
Lustrację prowadzimy regularnie (co kilka dni) od końca czerwca / początku lipca, szczególnie po okresach z opadami i w zagłębieniach terenu oraz w pobliżu ubiegłorocznych buraczysk. Decyzję o pierwszym zabiegu wiążemy z progiem zależnym od terminu pojawu objawów:
- do 5 sierpnia – pierwsze objawy na 1–5% roślin,
- 5–15 sierpnia – objawy na 15% roślin,
- 15 sierpnia – 5 września – objawy na 45% roślin.
Im wcześniej pojawi się chwościk, tym niższy próg – bo dłuższy okres wegetacji oznacza większy potencjał strat.
Kolejne zabiegi i liczba aplikacji
Kolejny zabieg wykonujemy, gdy po poprzednim ponownie stwierdzimy objawy na ok. 45% roślin. Liczba zabiegów w sezonie zależy od presji, terminu zbioru i odporności odmiany:
- odmiany tradycyjne, wysoka presja, późny zbiór – często 3–4 zabiegi,
- odmiany o podwyższonej tolerancji (CR/CR+) – zwykle 1–2 zabiegi.
Liczbę zabiegów danym produktem ogranicza jego etykieta – dlatego kolejne aplikacje planujemy z rotacją różnych grup FRAC.
Mechanizmy działania (FRAC)
Triazole – SBI‑DMI, FRAC 3
Inhibitory biosyntezy steroli (demetylacji). Działają układowo wewnątrz rośliny, zapobiegawczo i interwencyjnie, dobrze sprawdzają się w okresach szybkiego narastania presji. Stanowią trzon programu, najlepiej przeplatane z innymi mechanizmami.
Substancje w tej grupie: difenokonazol, tebukonazol.
Strobiluryny – QoI, FRAC 11
Inhibitory oddychania mitochondrialnego (QoI). Wnoszą odmienny mechanizm działania, działają wgłębnie i układowo, chroniąc również nowe przyrosty. Ułatwiają rotację i stabilizują program, gdy zależy nam na utrzymaniu sprawnego liścia w zmiennych warunkach.
Substancja w tej grupie: azoksystrobina.
Okna decyzji i terminy BBCH
Start ochrony liści
Newralgiczny moment to zwarcie międzyrzędzi (ok. BBCH 31–39) i okres po nim – mikroklimat w łanie sprzyja wówczas infekcji. Lustrację rozpoczynamy wcześniej (koniec czerwca / lipiec), a pierwszy zabieg uruchamiamy z chwilą przekroczenia progu. Wczesne, dobrze osadzone w czasie wejście pozwala „przeciąć” rozwój epidemii i zbudować bazę pod rotację.
Narastanie presji i utrzymanie efektu
W fazie łanowej liczy się szybkość reakcji, stabilność programu i jakość aplikacji. Najskuteczniejsza jest sekwencja zabiegów o różnych mechanizmach: krok układowy (DMI), przeplatanie strobiluryną (QoI) lub rozwiązaniem wieloskładnikowym, z zachowaniem odstępów i karencji wg etykiet. Zabiegi triazolami wykonuje się w temperaturze powietrza powyżej 12°C.
Produkty
Poniżej rozwiązania w formie czytelnych kart: substancje czynne, grupa FRAC, rola w programie oraz kluczowe parametry etykietowe dla buraka cukrowego. Dawki i terminy stosować zawsze zgodnie z aktualną etykietą produktu.
Dafne 250 EC / Porter 250 EC
Triazolowy fundament programu – mocny, „porządkujący” krok układowy do ochrony liści w okresach narastania presji chwościka. Działa zapobiegawczo i interwencyjnie.
Najlepszy efekt, gdy jest elementem rotacji FRAC i gdy zabieg trafia w odpowiedni moment – zanim infekcje obejmą znaczną część rozety.
- Choroba: chwościk buraka
- Dawka: 0,4 l/ha
- Termin: po pierwszych objawach, w fazie wzrostu rozety, co 14–21 dni
- Maks. zabiegów: 2 (odstęp min. 14 dni) · karencja: 62 dni
Makler 250 SE
Strobiluryna wnosząca odmienny mechanizm działania – wzmacnia rotację i pomaga utrzymać sprawny aparat liściowy. Działa wgłębnie i układowo, głównie zapobiegawczo.
Największą przewagę daje w przemyślanej sekwencji, zamiast powtarzania tej samej grupy. Uwaga: nie stosować w sąsiedztwie sadów jabłoniowych (wrażliwość jabłoni na azoksystrobinę).
- Choroby: chwościk buraka, brunatna plamistość liści, mączniak prawdziwy buraka
- Dawka: 1,0 l/ha
- Termin: BBCH 31–49 (od zakrywania międzyrzędzi do dojrzałości technologicznej korzenia)
- Maks. zabiegów: 1 · karencja: 35 dni
Kier 450 SC
Trójskładnikowy fungicyd łączący strobilurynę (QoI, FRAC 11) z dwoma triazolami (DMI, FRAC 3). Dwa mechanizmy w jednym opakowaniu wspierają strategię antyodpornościową i poszerzają spektrum.
Dobry, „szeroki” krok w sekwencji, gdy zależy nam na uporządkowaniu rotacji i pewnym efekcie w kluczowym oknie ochrony liści.
- Choroby: chwościk buraka, brunatna plamistość liści buraka
- Dawka: 0,8–1,0 l/ha (na brunatną plamistość 1,0 l/ha)
- Termin: BBCH 31–49, zabieg w temp. powyżej 12°C
- Maks. zabiegów: 1 · karencja: 35 dni
Choroby
Najczęstsze zagrożenia w buraku cukrowym
- Chwościk buraka – choroba nr 1, decyduje o programie ochrony
- Brunatna plamistość liści buraka
- Mączniak prawdziwy buraka
Ochrona działa najlepiej jako program: lustracja → trafiony termin (próg) → rotacja FRAC w kolejnych zabiegach.
Jak czytać program ochrony
- Lustruj plantację regularnie od końca czerwca/lipca; reaguj po przekroczeniu progu szkodliwości.
- Pierwszy krok ustaw tak, aby chronił możliwie najwięcej zdrowej tkanki (działanie zapobiegawcze).
- Dbaj o pokrycie rozety – równomierna aplikacja jest krytyczna.
- Planuj rotację z wyprzedzeniem: nie powtarzaj tej samej grupy FRAC w kolejnych zabiegach.
- Przy presji narastającej falami reaguj sekwencją zabiegów, a nie pojedynczym opryskiem.
Substancje czynne
Difenokonazol
Triazol, inhibitor biosyntezy steroli (SBI‑DMI), FRAC 3. Działanie układowe, zapobiegawcze i interwencyjne. Szybko pobierany przez roślinę, hamuje rozwój grzybni i wnikanie infekcji – mocny krok budujący ochronę w rotacji.
Azoksystrobina
Strobiluryna, inhibitor oddychania mitochondrialnego (QoI), FRAC 11. Działanie wgłębne i układowe, głównie zapobiegawcze – chroni także nowe przyrosty. Odmienny mechanizm ułatwia rotację i stabilizuje program.
Tebukonazol
Triazol (SBI‑DMI), FRAC 3, stosowany jako element rotacji i składnik rozwiązań wieloskładnikowych. Pozwala dywersyfikować mechanizmy działania i utrzymać konsekwencję ochrony liści.
FAQ
Kiedy zacząć lustrację i pierwszy zabieg?
Lustrację warto prowadzić regularnie od końca czerwca/początku lipca, zwłaszcza po opadach, w zagłębieniach terenu i przy ubiegłorocznych buraczyskach. Pierwszy zabieg uruchamiamy po przekroczeniu progu szkodliwości – im wcześniejszy pojaw, tym niższy próg (1–5% roślin do 5 sierpnia).
Dlaczego w buraku tak duże znaczenie ma jakość oprysku?
Zwarta rozeta ogranicza dotarcie cieczy do części liści. Równomierne pokrycie całej rozety (odpowiednia ilość wody, dobór rozpylaczy, opryskiwanie średniokropliste) często decyduje o tym, czy zabieg utrzyma efekt przez oczekiwany czas.
Ile zabiegów wykonać w sezonie?
Zależnie od presji, terminu zbioru i odporności odmiany – od 1–2 zabiegów (odmiany tolerancyjne, niska presja) do 3–4 (odmiany tradycyjne, wczesny pojaw, późny zbiór). Liczbę aplikacji danym produktem ogranicza etykieta, dlatego kolejne zabiegi planujemy z rotacją różnych grup FRAC.
Jak ograniczać ryzyko spadku wrażliwości patogenów?
Przeplataj mechanizmy działania między zabiegami (nie powtarzaj tej samej grupy FRAC w krótkich odstępach), nie stosuj dawek niższych niż zalecane, unikaj zabiegów w zaawansowanej fazie choroby, a w razie potrzeby wspomagaj ochronę preparatami miedziowymi/siarkowymi. Pomocne są też rozwiązania wieloskładnikowe łączące dwa mechanizmy.
W jakiej temperaturze stosować fungicydy triazolowe?
Zabiegi z udziałem triazoli wykonuje się w temperaturze powietrza powyżej 12°C, unikając wysokich temperatur w środku dnia i znoszenia cieczy na sąsiednie plantacje. Szczegóły zawsze wg etykiety danego produktu.
Produkty w technologii
Ochrona fungicydowa buraka cukrowego
Artykuły w technologii
Zapraszamy na Dni Pola 2026, które odbędą się 11 czerwca w Urbanowicach. Kiedy i gdzie? Program wydarzenia Hit Pokazów: Gigant wśród dronów – DJI AGRAS T100! Więcej informacji
Szkodniki buraka cukrowego stanowią coraz poważniejsze zagrożenie dla plantacji. Mszyce wysysają soki z liści już we wczesnych fazach wegetacji, skośnik buraczak uszkadza podstawy ogonków liściowych, ale bez wątpienia największym wrogiem
Czy w ciągu dekady polskie przedsiębiorstwo może odnieść znaczący sukces, konkurować z globalnymi koncernami i zdobywać zagraniczne rynki? Przykład INNVIGO pokazuje, że jasno wytyczony kierunek rozwoju, elastyczność działania i konsekwentnie
Firma INNVIGO, polski producent środków ochrony roślin, poinformowała o rozpoczęciu działalności swojej organizacji zarejestrowanej w Ukrainie. Już od kilku lat przedsiębiorstwo prowadziło tam sprzedaż preparatów, a teraz będzie rozwijać ofertę
Uczestnictwo w Dniach Pola to doskonała okazja do zapoznania się z efektami działania naszych preparatów oraz gotowych technologii ochrony roślin w praktyce, poprzez wspólną lustrację poletek demonstracyjnych wraz z ekspertami
Co jest Między Miedzami? Pole! I to o polu i o wszystkim, co go dotyczy, piszemy na tym portalu. Zapraszamy do nowej odsłony naszego serwisu informacyjnego.
Dni Pola INNVIGO, edycja 2025 zakończona ogromnym sukcesem! Już na wstępie serdecznie dziękujemy za udział Wszystkim naszym Klientom, Gościom, Pracownikom, Redakcjom, Pracownikom i Współpracownikom. Jak będziemy wspominać to wyjątkowo udane
Zapraszamy na warsztaty polowe firmy Chemirol! Miejsce: Obory, k. Gniezna Czwartek 5.06.2025Start o 11:00
30 stycznia 2025 odbyła się konferencja prasowa Innvigo, która jednocześnie była okazją do świętowania jubileuszu 10-lecia istnienia firmy oraz przekazania informacji o najnowszych produktach w portfolio produktowym. Gościliśmy Dziennikarzy, Redaktorów,